Geen stress tijdens de zwangerschap

De zwangerschap, bevalling en geboorte van een kind kunnen veel stress met zich meebrengen. Niet alleen voor jou en je partner, maar ook voor de rest van de familie. En wat te denken van de o zo goed bedoelde, maar te ‘bemoeizuchtige’ adviezen van anderen? En hoe moet het nu met die drukke baan? Voordat jullie als aanstaande ouders er nog een probleem bij krijgen, is het goed te kijken waar de stress vandaan komt. Alleen dan kun je er iets aan doen of ermee leren omgaan.

Zowel de aanstaande moeder als vader kan zich erg druk maken over een goede afloop van de zwangerschap. Dat geldt vooral bij een eerste kind of als er de vorige keer iets verkeerd is gegaan tijdens de zwangerschap of bij de bevalling. Zoiets is volkomen normaal. Iedereen is tot op zekere hoogte angstig tijdens een zwangerschap. Maar het is wel beter om de spanningen te beperken.
Er zijn aanwijzingen dat chronische angst en stress van de moeder van invloed zijn op het verloop van de zwangerschap. Hoe minder jullie onder stress staan, des te beter zullen jullie je voelen tijdens de zwangerschap. Ook kunnen jullie dan beter tegen de veranderingen die de situatie met zich meebrengt.

• Misschien merk je dat jij en je partner tijdens de zwangerschap onder grotere spanning staan en vaker onenigheid hebben. Als jullie er beiden bij stilstaan dat jullie door een uiterst bewogen periode gaan, is het makkelijker om kleine ruzietjes in het juiste perspectief te plaatsen.
• Voor een zwangere vrouw is goede voeding extra belangrijk. Het is beter voor de baby, maar ook zul je jezelf beter voelen.
• Probeer alles wat met de bevalling te maken heeft zoveel mogelijk van tevoren te regelen. Je bent dan beter voorbereid op de komst van je kind, ook als niet alles volgens plan gaat.
• Probeer zoveel mogelijk te weten te komen over zwangerschap. Hoe meer jij en je partner ervan weten, hoe zekerder jullie je voelen.
• Ga naar zwangerschapsgymnastiek of -yoga. Het is een gezonde voorbereiding op de bevalling, maar bovendien ontmoet je er andere zwangere vrouwen. Dat geeft steun en ontspanning.
• Om de extra stress het hoofd te bieden, is steun van vrienden en familie erg belangrijk. Aarzel dus niet om hun hulp te vragen.
• Natuurlijk is het goed bedoeld, maar anderen - zoals vriendinnen, (schoon)moeders, buurvrouwen enzovoorts - kunnen je te vaak met ongevraagde raad en daad willen bijstaan. Wordt het je teveel? Probeer het op een zo vriendelijk mogelijke manier bespreekbaar te maken. Zeg dat je hun advies zeer op prijs stelt, maar geef ook aan dat het je teveel wordt. Stel bijvoorbeeld voor dat je hen vraagt om hulp als dat nodig is.
• Als je werk veel stress met zich meebrengt, kun je - als dat mogelijk is - erover denken enige tijd vrij te nemen of minder te gaan werken.
• Je partner kan ouderschapsverlof aanvragen op het werk of eventueel onbetaald verlof.
• Als de stress toch te hoog oploopt, kun je ook met je arts of verloskundige overleggen wat je eraan kunt doen.

De geboorte van een kind is een bijzondere, vreugdevolle gebeurtenis. Tegelijkertijd is het een enorme verandering in je leven, en met de veranderingen komen de spanningen. Opzien tegen het ouderschap is normaler dan je zult vermoeden. Veel jonge moeders zijn na de bevalling bovendien erg moe en zowel geestelijk als lichamelijk uitgeput. Ze kunnen in vlagen, of langduriger, last hebben van neerslachtigheid. In ernstige vorm is sprake van een postnatale depressie.
Als je je down voelt of tegen je rol als moeder opziet, vraag dan meteen om hulp. Vergeet nooit dat je er niet alleen voor staat. Praat er met je partner over: probeer uit te leggen waar je je zorgen over maakt en waar je bang voor bent. Of praat erover met de verloskundige of arts. Zij zijn gewend hulp te bieden in deze situatie, en zullen begrijpen hoe je je voelt. Zij kunnen je ook in contact brengen met organisaties die je praktisch of emotioneel kunnen ondersteunen

• Het helpt altijd om met iemand te praten over je zorgen en angsten.
• Zorg voor voldoende hulp na de bevalling, vooral als je nog andere kinderen hebt.
• Als het je eerste kind is, zie je misschien op tegen de verantwoordelijkheid van het moederschap. Aarzel niet om advies of steun te vragen.
• Probeer niet te veel te doen. Het huis stort niet in als je er een tijdje minder aan doet.
• Gebruik de tijd dat de baby slaapt om uit te rusten en weer op krachten te komen. Ga even slapen, neem een bad om te ontspannen of ga een boek lezen.
• Zorg er vooral voor dat je voldoende vrije tijd houdt om te ontspannen. Laat zo nu en dan even iemand anders op de baby passen. Probeer jezelf zeker één keer per week te (laten) verwennen.
• Neem af en toe wat lichte lichaamsbeweging.
• Blijf letten op een gebalanceerde voeding. Vooral als je borstvoeding geeft is een evenwichtig dieet extra belangrijk.

Ook voor de vader is de geboorte van een kind een emotionele gebeurtenis. De eerste maanden na de geboorte geven voor nieuwbakken vaders bovendien net zoveel stress als voor moeders. Slapeloze nachten en vermoeiende dagen zijn onvermijdelijk. Die emoties en vermoeidheid kunnen erg drukken op je stemming. Probeer je partner op verschillende manieren steunen.

• Raak niet in paniek! Dat jij - net als de moeder - bezorgd en onzeker bent, is heel normaal.
• Het is vooral belangrijk 'er te zijn' als je partner behoefte heeft aan praten. Vaak is luisteren al genoeg. Benader de zaken positief.
• Als je als vader ‘s nachts voor de derde keer moet opstaan, realiseer je dan dat er over een poosje een einde komt.
• Zorg zo mogelijk voor extra huishoudelijke hulp. Dat is vooral in het begin erg belangrijk, want dan wil de jonge moeder veel tijd hebben voor jou en de baby.
• Vraag om ouderschapsverlof of neem onbetaald verlof als dat mogelijk is.
• Probeer het niet op je partner af te reageren als je moe en prikkelbaar bent: de tijd dat je samen bent, kun je beter in harmonie doorbrengen.
• Vergeet niet dat je partner nog steeds je partner is en niet alleen de moeder van je kind. Al heeft ze er een andere rol bijgekregen, haar rol als vrouw is niet uitgespeeld.

Zijn er al andere kinderen, dan realiseren zij zich op een gegeven moment dat de baby voorgoed deel uitmaakt van het gezin. Het kan gebeuren dat ze dan jaloers of lastig worden. Maak hen duidelijk dat je nog net zoveel van ze houdt als vroeger en dat het nieuwe broertje of zusje hun plaats niet inneemt.

• Geef de andere kinderen veel aandacht. Laat af en toe iemand anders voor de baby zorgen zodat jij je even helemaal op hen kunt richten. Je kunt dan, net als vanouds, samen iets gezelligs doen.
• Laat hen zoveel mogelijk zelf aangeven wanneer ze het leuk vinden om met de baby te spelen of te helpen met bijvoorbeeld baden. Moedig ze wel aan, maar verplicht ze tot niets.
• Laat de andere kinderen je helpen bij de verzorging van de baby en laat hen merken dat hun hulp belangrijk voor je is.
• Probeer de baby niet met de oudere zusjes of broertjes te vergelijken als je praat over het eerste tandje of de eerste kruippogingen.